10.11.2004 De fotoklup

Tijdens het tweewekelijkse fotoklasje werden de vorderingen van iedere aanwezige weer doorgesproken. Wat mij opviel, en wederom irriteerde, waren de filosofische discussies over de achterliggende gedachte van een foto. Er werd bijvoorbeeld oeverloos gepraat over een foto van een natte krant op de stoep, binnen het thema ‘afval in de stad’. Maar helaas blijft het voor mij ook na een lang verhaal een foto van een natte krant.

Wellicht is de voornaamste reden voor mijn ergernis het feit dat ik zelf niet echt een thema heb, en ook niet zo goed binnen een opdracht kan werken. Veel verder dan ‘mensen in de stad, in de ruimste zin des woords’, kom ik niet. Ik fotografeer gewoon wat mij aanspreekt, en dat probeer ik zo goed mogelijk in beeld te brengen. Binnen een opdracht vind ik mijn foto’s vaak te gezocht, en missen ze een zekere spontaniteit.

Kijk, een foto is een foto is een foto. Het beeld raakt je, of het raakt je niet. Zo simpel is het in mijn ogen. Als ik er niets in zie, dan is het de fotograaf niet gelukt om zijn boodschap over te brengen, mocht die er ?ºberhaupt zijn. Want er zijn zoveel foto’s die niets meer zijn dan een mooi plaatje, een sfeerbeeld, niks geen diepere betekenis. Ik vind dat mijn foto’s dit uitstralen. Ik probeer een situatie of persoon zo mooi mogelijk vast te leggen. Niets meer en niets minder. Het is net als met beeldende of schilderkunst. De een vindt het mooi omdat ze er de chaos en het lijden van de wereld in zien, de ander vindt het mooi bij de kleur van de bank passen, weer een ander vindt het vooral ‘knap gemaakt’.

Ik ben vooral geinteresseerd in de werkwijze van fotografen, en tot op zekere hoogte wat hen intrigeert aan het gekozen onderwerp. Maar op een of andere manier komen deze onderwerpen nooit ter sprake. En dat is jammer.

alex | 19:35 | fotografie
18 reacties  »

Zie, dat heb ik nu met literatuur. Al dat gekwezel over diepere betekenis, terwijl een mooi verhaal dat mooi geschreven is op zichzelf ook al leuk genoeg is!

Lynn - 10.11.2004 - 20:12

“en ook niet zo goed binnen een opdracht kan werken”
Is dat nu niet precies het verschil tussen professioneel fotograferen en fotografie als hobby?
Mijn betere foto’s zijn vrijwel altijd gebaseerd op toeval en de situatie. Niet zelden heb ik een biertje op… :-) Het wordt een ander verhaal als iemand tegen me zegt: “He CasaSpider, jij fotografeert wel aardig, kun je hier of daar eens een reportage voor me maken?”
Hetzelfde geldt eigenlijk ook voor het schrijven. Een vrijblijvend stukje op een weblog is andere koek dan een betaald column in een krant of tijdschrift.

CasaSpider - 10.11.2004 - 20:24

Wanneer je er niet 3 kinderen van te eten moet geven, moet fotografie vooral fun blijven. Maar een aantal vrijetijdsfotografen neemt zichzelf en hun fotowerk dodelijk serieus.
Dat liet ik me ook ontvallen in een interview dat fotoblad ZOOM met mij had voor de rubriek “Mijn camera”. Zette ze ook nog provocerend de quote “Fotografie is geen hersenchirurgie” erboven. De felle reacties die volgden, bevestigden alleen maar mijn kritiek.
Een foto is voor mij geslaagd als te zien is waarom ik het vastgelegde moment bijzonder vond. En zo probeer ik ook naar de foto’s van anderen te kijken.

Robert - 10.11.2004 - 21:29

daar zat een stuk frustratie zo te zien.
ik vind een foto niet altijd prachtig mooi. Maar juist het verhaal er achter weer erg leuk.

Deze foto’s maken weer prima duidelijk dat we op de heenweg teringvroeg weg moesten, en op de terugweg ziekelijk veel troep mee moesten slepen.

deze en deze

of is dat geen fotografie volgens jou?

Joepje - 10.11.2004 - 21:53

Misschien een gecombineerde fotografie/psychologie cursus?

Merel - 11.11.2004 - 00:30

@Joepje: ja, tuurlijk is dat wel fotografie. Maar daar ga je niet voor naar een cursus. Mijn moeder maakt zulke foto’s ook.

George - 11.11.2004 - 10:44

Een foto is maar mooi, vind ik, als hij vanuit een origineel standpunt is getrokken. Een andere kijk op een normaal beeld, zoiets.

Dwangbuis - 11.11.2004 - 16:12

Fotografie is een moment vaster dan vast leggen, dat is mijn definitie.

Matthijs - 11.11.2004 - 17:03

Iets is mooi of niet. En soms is iets een beetje mooi of een beetje lelijk, maar het laatste staat wat onaardiger.

henriette - 11.11.2004 - 21:39

@Casa: dat ligt een beetje aan het soort opdracht, om het wat te nuanceren. Als ik voor een krant een foto zou moeten maken van gebeurtenis x of y, dan zou ik dat best kunnen. Met de opdracht ‘geef een beeld van je straat’ had ik veel meer moeite, omdat ik niet aan wil komen met foto’s van straatnaambordjes of stoeptegels.

@Robert: In principe is fotograferen technisch gezien niet zo moeilijk. Op het juiste moment op de juiste plaats zijn, en de interactie met het onderwerp is veel lastiger.

Het probleem is dat tijdens de cursus veel foto’s worden beoordeeld op hun technische kwaliteiten. Compositie, scherptediepte, contrast, dat soort dingen. Maar daarvoor kan ik ook op een internet-discussieforum terecht. Ik wil graag weten hoe een bepaald onderwerp is benaderd, voor welke aanpak is gekozen, welke obstakels er waren en hoe die overwonnen zijn.

alex - 12.11.2004 - 17:11

Het voordeel van werken vanuit een thema is dat het je dwingt buiten je eigen vaste paden te denken. Ik hobby-fotografeer nu al jaren, maar sinds ik het vak krijg op de academie, werk ik voor het eerst consequent een thema uit. En ineens leer ik er veel meer bij dan ik had gedaan als ik diezelfde tijd had gevuld met de manier waarop ik normaal fotografeer. Hoe maak je een mooie foto z?nder dat heerlijke moment waarop je iets ziet en denkt wauw, camera pakken. Hoe maak je een serie foto’s die zichzelf kunnen zijn, maar naast elkaar iets extra’s doen?

Begrijp me goed - ik zeg niet dat die manier beter is ofzo, alleen dat vanuit het andere werken ook andersoortige beelden ontstaan.

Overigens is het heel lastig te zeggen wat een goede foto nu wel of niet is. Mensen fotograferen met zeer verschillende doelen voor ogen - van eenvoudigweg iets registreren of documenteren tot allerlei ingewikkeld gedoe dat rond kunstzinnigheid hangt.

In dat hele speelveld kun je het een niet met het ander vergelijken. Ik heb de neiging te vinden dat een foto goed is als hij - zonder de maker of uitleg erbij - iets te vertellen heeft. De treinfoto’s in deze discussie hebben dat niet, ze vertellen alleen een voor de maker en directe bekenden een interessant verhaal. De foto die momenteel op mijn site staat heeft het ook niet - het verhaal is te belangrijk voor de waardering van de foto.


bart - 12.11.2004 - 17:28

@bart: zoals jij het werken binnen een thema uitlegt, klinkt het ineens heel interessant en leerzaam. Ik had deze discussie met de docent ook al kort gehad, waarin ik beargumenteerde dat ik deze en deze foto (die ik afgelopen les bij me had) een jaar geleden niet had kunnen maken. Ik heb dus wel degelijk een hoop heb geleerd zonder binnen een opdracht of thema te werken, door gewoon goed te kijken naar mijn eigen werk en het werk van anderen dat mij aanspreekt.

Hoewel ik erg blij ben met beide foto’s, herken ik mijn eigen zwakheid erin. Zoals ik al in mijn reactie op Casaspider schreef, zoek ik vaak gebeurtenissen en evenementen op, omdat ik weet dat daar iets gebeurt wat ik op een leuke manier vast kan leggen. Maar een goede foto maken van een ‘non-situatie’, zoals jij op de academie leert, kan ik naar mijn mening veel minder goed.

Het tweede punt dat je aanhaalt, wat maakt een foto goed, is ook goed verwoord. Ik wilde in mijn stuk niet beweren dat een foto van een natte krant op een stoep per definitie slecht is, maar dat ik het in dit geval ervoer als het goedpraten van een mislukte foto. Een mooi voorbeeld is wellicht de fotografie van Judith Dekker. Scheef, onscherp, bewogen, over- of onderbelicht, en in veel gevallen geen boodschap of verhaal. Toch roepen de foto’s samen een fijne sfeer op, die ik erg kan waarderen.

alex - 12.11.2004 - 21:24

Inderdaad te gek, die foto’s van Judith Dekker. Heeft een erg dynamische “look” die ik erg mooi vind. En ja, het verhaal erachter is dan misschien hoe bijzonder het dagelijks leven is als je er maar oog voor hebt.

Robert - 12.11.2004 - 23:25

Ik hoorde ooit de uitspraak dat ‘er geen verkeerde reden bestaat om iets mooi te vinden.’ Dat klopt niet in alle gevallen, maar grotendeels geloof ik er in. En wat betreft het foto’s maken van een non-situatie - dat is inderdaad lastiger. Alleen omdat gebeurtenissen vaak over mensen gaan, en mensen in beeld vertellen per definitie meer dan - pakweg - een mooie dakrand van een architectonisch meesterwerkje.
Desondanks heb je om van iets levenloos een mooie foto te maken, hetzelfde soort overweging nodig die je gebruikt als je een ‘gebeurtenis’ fotografeert.

Aan de andere kant herken ik het ‘gelul’ over thema’s dat je beschrijft. Ik zie nog de discussie voor me tijdens de beoordeling van een thema-opdracht op de academie. Studente met verhitte kop die te vuur en zwaar verdedigt welke prachtige overwegingen er ten grondslag lagen aan het rijtje foto’s dat op tafel lag. Docent die dat allemaal best wil onderkennen maar toch zegt: ‘mooi verhaal, maar de foto’s zijn gewoon saai.’

Volgens mij gaat het clich? op: leren fotograferen is leren kijken. En met jouw ogen is voor zover ik kan beoordelen helemaal niets mis. :-)

bart - 13.11.2004 - 09:14

En even terzijde: wat hebben jullie een pr?chtig vormgegeven site. In heel veel opzichten een verademing.

bart - 13.11.2004 - 09:18

Volgens mij heb je 2 soorten kunstenaars, 1) die iets willen vertellen door hun kunst en 2) die hun kunst laten vertellen.

Eljo Blogt? - 13.11.2004 - 16:40

@eljo: leg eens uit? Want ik zie dat niet als een groot verschil eigenlijk.

bart - 13.11.2004 - 18:31

Fotgraferen is laten zien wat jij zag. Aan een goeie foto liggen wel degelijk algemeenheden ten grondslag, waardoor een foto beredeneerbaar goed is. (leesrichting, focus, kleurgebruik, kader) Maar feit blijft dat ook een rammelende foto soms heel veel mensen ontroert of “aanraakt” Het is een samenspel van een aantal zaken. Dat is juist het magische wat fotograferen zo leuk maakt. Op de site van fotograaf Klaas Koppe staat een stuk radio (de Avonden) waarin hij zijn uitgangspunt helder uitlegt. Dit als je iets over werkwijze van een fotograaf te weten wilt komen. Overigens zat ik ook in veel van die discussieclubjes, ook in het centrum waar jij nu zit, en ik ben ook vaak in slaap gevallen bij het Natte-Krant-Verhaal. Misschien zijn wij gewoon meer doeners dan kletsers. Met dat Doen van jou is trouwens helemaal niks mis! Dat kleine serietje over veranderlijk weer is gewoon hartstikke mooi! Laat je niet van de wijs brengen door mensen die zichzelf graag horen praten. (klaas koppe hier: http://www.klaaskoppe.nl/)

odette - 14.11.2004 - 11:06
reageer







onthoud mij:






Alle HTML-tags behalve <a href>, <b>, <i>, <strong>, en <em> worden uit je commentaar gestript. Je e-mail adres wordt nooit gepubliceerd.